Bhakti

కార్తీక పురాణం 14వ రోజు

Karthika Puranam Day 14

కార్తీక పౌర్ణమి వృషోత్సర్గం, ఉసిరి, దీప, లింగదానాలు; వ్రత నియమాలు, నదీస్నానం, షోడశోపచార శివపూజ, తిలతర్పణం.

వసిష్ఠమునీంద్రుఁడు జనకమహారాజుతో నిట్లనియె:-కార్తికమాసమున పున్నమనాఁ డెవఁడు వృషోత్సర్గమును జేయునో, అతనిజన్మాంతరకృతములైన పాపములు నశించును. ఎవఁడు కార్తికపౌర్ణమినాఁడు పితృదేవతలఁ ప్రీతికై శాస్త్రవిధిచొప్పున వృషోత్సర్జనమును (ఎద్దు నచ్చు వేసి విడుచుట) జేయునో వానికిఁ గలుగు పుణ్యము నెఱిఁగించెదను వినుము. అతఁడు కోటి పర్యాయములు గయాశ్రాద్ధము చేసినంతఫలము గలుగును. మానవలోకంబున కార్తికవ్రతమువలన దుర్లభమైనదియుం, పుణ్య మొసఁగునదియు నగునది వేఱొక్కటిలేదు. ఓరాజేంద్రా! పితృదేవతలు తాము పుణ్యలోకంబులందున్నప్పటికి, మనకులమునఁ బుట్టిన యెవఁ డేనిఁ గార్తికపౌర్ణమాసియందు నీలవర్ణముగల వృషభమునచ్చువేసి విడుచునేని, దాన మనము దృప్తినొందుదమని కోరుచుందురు. కార్తికమాసమున ధనికుఁ డేని, దరిద్రుఁ డేనిలోభముచే వృషోత్సర్జనము చేయఁడేని వాఁడు యమునియానతింజేసి యంధతమస్సనెడి నరకమును బొందును.

నేటి తెలుగులో వసిష్ఠ మునీంద్రుడు జనక మహారాజుతో ఇలా అన్నాడు: “కార్తీక మాసంలో పున్నమి నాడు ఎవడు వృషోత్సర్గం చేస్తాడో, అతడు ఇతర జన్మలలో చేసిన పాపాలు నశిస్తాయి. ఎవడు కార్తీక పౌర్ణమి నాడు పితృదేవతల ప్రీతి కోసం శాస్త్రవిధి ప్రకారం వృషోత్సర్జనం (ఎద్దుకు అచ్చు వేసి విడిచిపెట్టడం) చేస్తాడో, వాడికి కలిగే పుణ్యాన్ని తెలియజేస్తాను విను. అతడికి కోటి సార్లు గయాశ్రాద్ధం చేసినంత ఫలం కలుగుతుంది. మానవలోకంలో కార్తీక వ్రతం కంటే దుర్లభమైనది, పుణ్యాన్ని ఇచ్చేది మరొకటి లేదు. ఓ రాజేంద్రా! పితృదేవతలు తాము పుణ్యలోకాలలో ఉన్నప్పటికీ, ‘మన కులంలో పుట్టిన ఎవడైనా కార్తీక పౌర్ణమాసి నాడు నీలవర్ణం గల వృషభానికి అచ్చు వేసి విడిచిపెడితే, దానివల్ల మనం తృప్తి పొందుతాము’ అని కోరుకుంటూ ఉంటారు. కార్తీక మాసంలో ధనికుడైనా, దరిద్రుడైనా లోభంతో వృషోత్సర్జనం చేయకపోతే, వాడు యముడి ఆజ్ఞ వల్ల అంధతమస్సు అనే నరకాన్ని పొందుతాడు.”

ఏటేటను పిండదానమువలనను, గయాశ్రాద్ధమువలనను, ప్రత్యాబ్దికశ్రాద్ధము వలనను, పుణ్యస్థలములకు యాత్ర సేయుటవలనను, అమావాస్యాదులయందుఁ దర్పణమువలనను, మహాలయశ్రాద్ధమువలనను నెంత పుణ్యము గలుగునో యంతకంటె నెక్కువగతి కార్తికపౌర్ణమినాఁడు వృషోత్సర్గమువలనఁ గలుగును. అట్టివృషోత్సర్గమునకంటె మించిన యుత్తమగతి లేదు. గయాశ్రాద్ధముచు వృషోత్సర్జనమును (ఎద్దు నచ్చువేయుటయు) సమము లని పెద్ద లందురు. కార్తిక మాసమందలి పున్నమనాఁడు వృషోత్సర్జనము నొనర్చినవానికి సర్వధర్మములు చేయుటకంటె మించినఫలము గలుగును. వేయిమాటలేల? మఱి యితఁడు దేవర్షిపితృఋణములనుండి విడుదలనొందును. మఱియుఁ గార్తిక పౌర్ణమినాఁడు ఎవఁడు దక్షిణాసమేతముగా నుసిరిక కాయలు దాన మొసఁగునో, ఓరాజేంద్రా! అతఁడు తప్పక సర్వభూమండలాధిపతి కాఁగలఁడు. కార్తికపూర్ణిమనాఁడు దీపదానంబు సేయువానికి సర్వపాపములు తొలఁగిపోవుటే కాక యతఁ డుత్తమగతినిబొందును.

నేటి తెలుగులో ఏటా పిండదానం వల్ల, గయాశ్రాద్ధం వల్ల, ప్రత్యాబ్దిక శ్రాద్ధం (ఏటా చేసే శ్రాద్ధం) వల్ల, పుణ్యస్థలాలకు యాత్ర చేయడం వల్ల, అమావాస్య మొదలైన దినాలలో తర్పణం వల్ల, మహాలయ శ్రాద్ధం వల్ల ఎంత పుణ్యం కలుగుతుందో, అంతకంటే ఎక్కువ గతి కార్తీక పౌర్ణమి నాడు వృషోత్సర్గం వల్ల కలుగుతుంది. అటువంటి వృషోత్సర్గం కంటే మించిన ఉత్తమ గతి లేదు. గయాశ్రాద్ధం, వృషోత్సర్జనం (ఎద్దుకు అచ్చు వేయడం) సమానమని పెద్దలు అంటారు. కార్తీక మాసంలోని పున్నమి నాడు వృషోత్సర్జనం చేసినవాడికి సర్వ ధర్మాలు చేయడం కంటే మించిన ఫలం కలుగుతుంది. వెయ్యి మాటలు ఎందుకు? మరి ఇతడు దేవ, ఋషి, పితృ ఋణాల నుండి విడుదల పొందుతాడు. అలాగే కార్తీక పౌర్ణమి నాడు ఎవడు దక్షిణతో సహా ఉసిరికాయలను దానం ఇస్తాడో, ఓ రాజేంద్రా! అతడు తప్పక సర్వ భూమండలాధిపతి అవుతాడు. కార్తీక పూర్ణిమ నాడు దీపదానం చేసేవాడికి సర్వ పాపాలు తొలగిపోవడమే కాకుండా అతడు ఉత్తమ గతిని పొందుతాడు.

కార్తికపౌర్ణమినాఁడు దీపదానమువలన త్రివిధములగు పాపము లెల్ల నశించును. కార్తికపౌర్ణిమనాఁడు పరమేశ్వరుని ప్రీతికై శివలింగదానము చేయువాఁడైహికసుఖముల నెల్ల ననుభవించి యావల జన్మాంతరమున సార్వభౌముఁడగును. కార్తికమాసమున లింగదానము మోక్షప్రద మని పెద్ద లందురు. అట్టిశివలింగదానము సేయక కార్తికవ్రతము నెవ్వఁ డనుష్ఠించునో వాని పాపము లెల్ల వజ్రపుపూత పూసినట్లు కఠిన మగును. దీనికి సందియములేదు. కార్తికవ్రతము దుర్లభ మనియు, విస్తారఫల మొసఁగునది యనియుఁ జెప్పఁబడినది.

నేటి తెలుగులో కార్తీక పౌర్ణమి నాడు దీపదానం వల్ల మూడు విధాలైన పాపాలన్నీ నశిస్తాయి. కార్తీక పౌర్ణిమ నాడు పరమేశ్వరుడి ప్రీతి కోసం శివలింగదానం చేసేవాడు ఐహిక (ఈ లోకపు) సుఖాలన్నీ అనుభవించి, ఆ తర్వాత మరుజన్మలో సార్వభౌముడు అవుతాడు. కార్తీక మాసంలో లింగదానం మోక్షాన్ని ఇస్తుందని పెద్దలు అంటారు. అటువంటి శివలింగదానం చేయకుండా కార్తీక వ్రతాన్ని ఎవడు ఆచరిస్తాడో, వాడి పాపాలన్నీ వజ్రపు పూత పూసినట్లు కఠినమవుతాయి. దీనికి సందేహం లేదు. కార్తీక వ్రతం దుర్లభమని, విస్తారమైన ఫలాన్ని ఇచ్చేదని చెప్పబడింది.

పొరుగిండ్లలో భుజించుట, పితృశేషమును భుజించుట, నిషిద్ధమైనదాని రక్షించుట, శ్రాద్ధమందు నిమంత్రితుఁడయి భుజించుట, తిలలు గైకొనుట వీనినైదింటిని కార్తికవ్రతము చేయుటయందు వదలవలయును. మఱియు సంఘాన్నమును, శూద్రులయన్నమును, పూజారులయిండ్లయందలి యన్నమును, దేవపూజాదులులేని యన్నమును, ఉపనయనాదిసంస్కారము లేని వాని యన్నమును, విధవ వండినయన్నమును కార్తికమాసమున విడువవలయును. కార్తికమాసమున అమావాస్యా పూర్ణిమలయందును, ప్రత్యాబ్దిక శ్రాద్ధమునను, ఆదివారమునను, సూర్యచంద్రగ్రహణ కాలములందును రాత్రిభోజనము చేయరాదు. ఏకాదశినాఁడు రేయింబగళ్లును, నిషిద్ధదినమునందును వ్యతీపాత వైధృతి యోగములయందును, ఏకాదశికి ముందటి వెనుకటిదినములయందును (అనఁగా దశమీద్వాదశులయందును) కార్తికవ్రతము చేయుగృహస్థుఁడు మాసవ్రతము చేయువాఁడును రాత్రికాలమున భుజింపరాదు. భోజననిషేధము సేసినదినములందు ఛాయానక్తము(=సూర్యాస్తమయమునకు ముందే భోజనము) మహర్షులచే విధింపఁబడినది. దానిచేనక్తవ్రతఫలంబు గలుగును. కాన నక్తమును (రాత్రిభోజనము) సేయఁదగదు.

నేటి తెలుగులో పొరుగిళ్లలో భుజించడం, పితృశేషాన్ని భుజించడం, నిషిద్ధమైన దానిని రక్షించడం, శ్రాద్ధంలో ఆహ్వానితుడై భుజించడం, తిలలు (నువ్వులు) తీసుకోవడం అనే ఈ ఐదింటినీ కార్తీక వ్రతం చేసేటప్పుడు విడిచిపెట్టాలి. అలాగే సంఘాన్నాన్ని, శూద్రుల అన్నాన్ని, పూజారుల ఇళ్లలోని అన్నాన్ని, దేవపూజ మొదలైనవి లేని అన్నాన్ని, ఉపనయనం మొదలైన సంస్కారాలు లేనివాడి అన్నాన్ని, విధవ వండిన అన్నాన్ని కార్తీక మాసంలో విడిచిపెట్టాలి. కార్తీక మాసంలో అమావాస్య, పూర్ణిమలలోను, ప్రత్యాబ్దిక శ్రాద్ధం నాడు, ఆదివారం నాడు, సూర్యచంద్ర గ్రహణ కాలాలలోను రాత్రి భోజనం చేయకూడదు. ఏకాదశి నాడు రాత్రింబవళ్లు, నిషిద్ధ దినంలోను, వ్యతీపాత వైధృతి యోగాలలోను, ఏకాదశికి ముందు వెనుక దినాలలోను (అంటే దశమి, ద్వాదశులలోను) కార్తీక వ్రతం చేసే గృహస్థుడు, మాసవ్రతం చేసేవాడు రాత్రి వేళ భుజించకూడదు. భోజన నిషేధం చేసిన దినాలలో ఛాయానక్తం (సూర్యాస్తమయానికి ముందే భోజనం) మహర్షులచేత విధించబడింది. దానివల్ల నక్తవ్రత ఫలం కలుగుతుంది. కాబట్టి నక్తం (రాత్రి భోజనం) చేయకూడదు.

నృపాలా, సర్వపుణ్యముల నొసఁగు కార్తికవ్రతము నాచరించునప్పుడు ఎవఁడు నిషిద్ధదివసమునందు భోజనము చేయునో, వానికిఁ గలుగుపాపాతిశయ మింత యని నే నెట్లు చెప్పఁగలను? కావున నివి యెల్ల విచారించి, యత్నముతోఁ గార్తికవ్రతమును జేయవలయును. ‘కార్తికమాసంబున తైలముతోఁ దలంటుకొనుట, పగటిపూట నిద్ర, కంచుపళ్లెరమున భుజించుట, నిర్బంధపూర్వక నిద్ర, ఇంటిలో స్నానము చేయుట, రాత్రిభుజించుట వేదశాస్త్రనింద వీనిని వదలవలయును.

నేటి తెలుగులో నృపాలా! సర్వ పుణ్యాలను ఇచ్చే కార్తీక వ్రతాన్ని ఆచరించేటప్పుడు ఎవడు నిషిద్ధ దినంలో భోజనం చేస్తాడో, వాడికి కలిగే అధికమైన పాపం ఇంత అని నేనెలా చెప్పగలను? కాబట్టి ఇవన్నీ విచారించి, ప్రయత్నంతో కార్తీక వ్రతాన్ని చేయాలి. కార్తీక మాసంలో నూనెతో తలంటుకోవడం, పగటిపూట నిద్ర, కంచు పళ్లెంలో భుజించడం, నిర్బంధపూర్వక నిద్ర, ఇంటిలో స్నానం చేయడం, రాత్రి భుజించడం, వేదశాస్త్ర నింద అనే వీటిని విడిచిపెట్టాలి.

కార్తికమున నుష్ణోదకముతో స్నానము చేయరాదు. దేహపటుత్వము గలిగియుండి యెవఁడేని యుష్ణోదకముతో స్నానము చేసెనా, వాఁడు సురతో(=కల్లుతో) స్నానము చేసినంతపాపము నొందును.

నేటి తెలుగులో కార్తీకంలో వేడినీటితో స్నానం చేయకూడదు. దేహపటుత్వం కలిగి ఉండి ఎవడైనా వేడినీటితో స్నానం చేస్తే, వాడు సురతో (కల్లుతో) స్నానం చేసినంత పాపాన్ని పొందుతాడు.

కార్తికమాసంబున సూర్యుఁడు తులారాశియందుండఁగా నదీస్నానము చేయవలయును. అది యుత్తమమని పెద్దలు చెప్పుదురు. కోనేర్లు, బావులు, కాలువలు వీనినీటిలోనైనను స్నానము చేయవలయును. గంగా, గోదావరీ, కావేరీనదులు, లేనిచోట చెఱువులు, కోనేర్లు, కాలువలువీనినీటిని గంగాది పుణ్యనదులనుగా భావించి యందు స్నానమాచరింపవలయును. కార్తికమాసమున నద్యాదులందు స్నాన మొనరింపనివాఁడు రౌరవాదిఘోరనరకములను బొంది చండాలయోనియందుఁ బుట్టును. కావున గంగానది మున్నగుపుణ్యనదులు లేనిచోట నానదులను స్మరించియైనను స్నానము చేయవలయును.

నేటి తెలుగులో కార్తీక మాసంలో సూర్యుడు తులారాశిలో ఉండగా నదీస్నానం చేయాలి. అది ఉత్తమమని పెద్దలు చెబుతారు. కోనేర్లు, బావులు, కాలువలు అనే వీటి నీటిలోనైనా స్నానం చేయాలి. గంగ, గోదావరి, కావేరి నదులు లేనిచోట చెరువులు, కోనేర్లు, కాలువల నీటిని గంగ మొదలైన పుణ్యనదులుగా భావించి అందులో స్నానం ఆచరించాలి. కార్తీక మాసంలో నదులు మొదలైన వాటిలో స్నానం చేయనివాడు రౌరవం మొదలైన ఘోర నరకాలను పొంది చండాల యోనిలో పుడతాడు. కాబట్టి గంగానది మొదలైన పుణ్యనదులు లేనిచోట ఆ నదులను స్మరించుకునైనా స్నానం చేయాలి.

అట్లు స్నానమొనర్చి సూర్యమండలమధ్యమున నున్న విష్ణువును నమస్కరించి దివ్యవిష్ణుకథలను జెప్పుకొని బ్రాహ్మణులతోడ నింటికి రావలయును. తర్వాత సాయంకాలమున సంధ్యావందనాదులగు ననుష్ఠానములను విధిప్రకారము ముగించి, పాదములు గడిగికొని యాచమన మొనర్చి పూజాగృహముచేరి, యచ్చట నీశ్వరుని కల్పోక్తప్రకారమున షోడశోపచారపూజలుగావింపవలయును. మొదట నీశ్వరునినావాహనము చేసి, యాసనార్ఘ్యపాద్యాచమనీయముల నొసంగి, పంచామృతములతోను, ఫలరసములతోను, దర్భోదకములతోను నమకచమకాదిసూక్తపూర్వకముగ స్నానము చేయింపవలయును. మొదట ‘శంకరాయావాహనం’ అని శంకరునావాహనము చేసి ‘పరమేశ్వరాయాసనం’ అని యాసనము నొసఁగి, ‘గౌరీప్రియాయ పాద్యం’ అనిపాద్యమును, ‘లోకేశ్వరాయార్ఘ్యం’ అని యర్ఘ్యమును, ‘రుద్రాయాచమనీయమ్’ అని యాచమనీయమునునొసఁగి, ‘గంగాధరాయస్నానమ్’ అనిస్నానము చేయించి, ‘ఆశాంబరాయవస్త్రమ్’ అని వస్త్రమును, ‘జగన్నాథాయఉపవీతమ్’ అని యజ్ఞోపవీతమును, ‘కపాలధారిణే గంధాన్’ అని గంధమును, ‘ఈశ్వరాయాక్షతాన్’ అని యక్షతలను, “పూర్ణగుణాత్మనే పుష్పం” అని పుష్పములను, “ధూమ్రాక్షాయ ధూపం” అని ధూపమును, “తేజోరూపాయదీపం” అని దీపమును, “లోకరక్షాయ నైవేద్యం” అని నైవేద్యమును, “లోకసాక్షిణే తాంబూలం” అని తాంబూలమును, భవాయ ప్రదక్షిణం” అని ప్రదక్షిణమును, “కపాలినే నమస్కారః” అని నమస్కారమును, ఇవ్విధంబున భక్తితో నీశునిఁ బార్వతీపతిని నర్చింపవలయును. కార్తికమాసమంతయు శివసహస్రనామపూజ సేయవలయును. మాసనక్తవ్రతమునందుఁ బూజయైనతర్వాత “శ్లో. పార్వతీకాంత దేవేశ పద్మజార్చ్యాంఘ్రిపంకజ, అర్ఘ్యం గృహాణ దైత్యారే దత్తం చేదముమాపతే” అని యర్ఘ్యము నొసఁగవలయును. ఎవఁ డీవిధంబున నీశ్వరుని కార్తికమాస మంతయు నర్చించునో, యాతఁడు పుణ్యములనెల్ల సంపాదించినవాఁడు. దీనికి సందియము లేదు. మఱియు ప్రత్యహమును సాయంకాలమున నీశ్వరసన్నిధానంబున దీపమాలలను నుంచవలయును. ద్రవ్యలోభము నెంచక, యథాశక్తిగ బ్రాహ్మణులకు దక్షిణతాంబూలముల నొసఁగవలయును.

నేటి తెలుగులో అలా స్నానం చేసి, సూర్యమండలం మధ్యలో ఉన్న విష్ణువుకు నమస్కరించి, దివ్యమైన విష్ణుకథలను చెప్పుకుంటూ బ్రాహ్మణులతో కలిసి ఇంటికి రావాలి. తర్వాత సాయంకాలం సంధ్యావందనం మొదలైన అనుష్ఠానాలను విధిప్రకారం ముగించి, పాదాలు కడుక్కుని ఆచమనం చేసి పూజాగృహానికి చేరి, అక్కడ ఈశ్వరుడికి కల్పోక్త ప్రకారం షోడశోపచార పూజలు (పదహారు ఉపచారాలతో పూజలు) చేయాలి. మొదట ఈశ్వరుడిని ఆవాహన చేసి, ఆసనం, అర్ఘ్యం, పాద్యం, ఆచమనీయాలను ఇచ్చి, పంచామృతాలతోను, పండ్ల రసాలతోను, దర్భోదకాలతోను (దర్భలు వేసిన నీటితోను) నమక చమకాది సూక్తాలతో స్నానం చేయించాలి. మొదట “శంకరాయావాహనం” అని శంకరుడిని ఆవాహన చేసి, “పరమేశ్వరాయాసనం” అని ఆసనాన్ని ఇచ్చి, “గౌరీప్రియాయ పాద్యం” అని పాద్యాన్ని, “లోకేశ్వరాయార్ఘ్యం” అని అర్ఘ్యాన్ని, “రుద్రాయాచమనీయమ్” అని ఆచమనీయాన్ని ఇచ్చి, “గంగాధరాయ స్నానమ్” అని స్నానం చేయించాలి. ఆపై “ఆశాంబరాయ వస్త్రమ్” అని వస్త్రాన్ని, “జగన్నాథాయ ఉపవీతమ్” అని యజ్ఞోపవీతాన్ని, “కపాలధారిణే గంధాన్” అని గంధాన్ని, “ఈశ్వరాయాక్షతాన్” అని అక్షతలను, “పూర్ణగుణాత్మనే పుష్పం” అని పుష్పాలను సమర్పించాలి. “ధూమ్రాక్షాయ ధూపం” అని ధూపాన్ని, “తేజోరూపాయ దీపం” అని దీపాన్ని, “లోకరక్షాయ నైవేద్యం” అని నైవేద్యాన్ని, “లోకసాక్షిణే తాంబూలం” అని తాంబూలాన్ని, “భవాయ ప్రదక్షిణం” అని ప్రదక్షిణాన్ని, “కపాలినే నమస్కారః” అని నమస్కారాన్ని సమర్పించి, ఈ విధంగా భక్తితో ఈశుడిని, పార్వతీపతిని అర్చించాలి. కార్తీక మాసమంతా శివసహస్రనామ పూజ చేయాలి. మాసనక్త వ్రతంలో పూజ అయిన తర్వాత “పార్వతీకాంత దేవేశ పద్మజార్చ్యాంఘ్రిపంకజ, అర్ఘ్యం గృహాణ దైత్యారే దత్తం చేదముమాపతే” అని అర్ఘ్యాన్ని ఇవ్వాలి. ఎవడు ఈ విధంగా ఈశ్వరుడిని కార్తీక మాసమంతా అర్చిస్తాడో, అతడు పుణ్యాన్నంతా సంపాదించినవాడు అవుతాడు. దీనికి సందేహం లేదు. అలాగే ప్రతిరోజూ సాయంకాలం ఈశ్వర సన్నిధిలో దీపమాలలను ఉంచాలి. ద్రవ్యలోభాన్ని తలచకుండా, యథాశక్తిగా బ్రాహ్మణులకు దక్షిణ తాంబూలాలను ఇవ్వాలి.

ఇవ్విధంబునఁ గార్తికవ్రతము నెవ్వఁడు భక్తితో నాచరించి, నక్తవ్రతము నవలంబించునో, ఓనృపాలేంద్రా, యతనికిఁ గలుగు పుణ్యఫలమును వినుము. ఆనక్తవ్రతము నాచరించినవాఁడు వేలకొలఁది యశ్వమేధయాగములను వేలకొలఁది యగ్నిష్టోమములను వేలకొలఁది వాజపేయములను జేసినంత ఫలము నొందును. దీనికి సందియము లేదు. ఈప్రకారముగా నెవఁడు కార్తికమాసం బంతయు నక్తవ్రతమాచరించునో అతని సకలపాపములు మొదలంట నశించు నని నారదాదిమహర్షులు పలికియున్నారు. మాసవ్రతము మానవులకు సకలపాపములఁబోఁగొట్టి సకలమహాపుణ్యముల నొసఁగునది. దీనికి సందియము లేదు. ఎవఁడు కార్తిక చతుర్దశినాఁడు పితృదేవతల నుద్దేశించి, భక్తితో బ్రాహ్మణుని కొక్కనికేని భోజనంబునిడునో వానిపితరులెల్లఁ దనివి నొందుదురు. ఓనృపాలా! కార్తిక శుద్ధ చతుర్దశినాఁడు పితృభక్తిగలపుత్రుఁడు పితరులనుద్దేశించి, తిలములతో దర్పణ మొనర్చెనేని పితృలోకముననున్న వానిపితరు లందరు తనివి నొందుదురు. మఱియునాచతుర్దశి నాఁడెవ్వఁడేని ఫలదానంబు సేసిన ఆతనిసంతతి యెన్నటికిని విచ్ఛేదమునొందదు. ఈవిషయమున సందియ మేదియులేదు. ఎవఁడేని కార్తికచతుర్దశినాఁడుపవాసముచేసి శంకరు నారాధించి తిలదానము చేసినయెడల, వాఁడు సాక్షాత్కైలాసపతియే యగును. సకలపాపములను బోఁగొట్టునది, పుణ్యము నొసఁగునది యగు కార్తికవ్రతము నెవఁ డాచరించునో, అతఁడు పాపములన్నింటినుండి తొలఁగి మోక్షము నొందును. పరమపవిత్రమగు ఈయధ్యాయమును విన్నవానికిఁ బాపము లెల్ల నిస్సంశయముగా నశించును. ఏమనుజాధముఁడు కార్తికవ్రతము నాచరింపఁడో వాఁడు నూఱుజన్మములు అన్నినీచయోనులయందుఁ బుట్టి యావల రెండువందల నక్కజన్మంబులను, మూఁడువందల వరాహజన్మములను, నాలుగువందల కుక్కజన్మములను, ఐదువందల పిల్లిజన్మములను, ఆఱువందల యెలుకజన్మములను బుట్టును. ప్రారబ్ధపుణ్యఫలమును జెప్పెద నాలకింపుము. కార్తికవ్రత మాచరించువానికి బదునైదు జన్మములు ముందే ఆపుణ్యప్రభావముచేఁ దన నిమిత్తము వత్తులను జేర్చుకొనును. మఱుజన్మమున జ్వాలావర్తుల సంయోగము కలుగును. కార్తికద్వాదశినాఁ డీతనిపుణ్యగేహమున విష్ణుమ్రోల గొప్పజ్వాలగలుగును. అంత నతఁడు జన్మాంతమున దేహముఁబాసి దివ్యశరీరధారియై విష్ణులోకము నొందును. ఇదియే పూర్వజన్మములందలి వ్యాపారమని చెప్పితిని. కార్తికమాసమంతయు వ్రతము ననుష్ఠింపఁజాలనివాఁడు ద్వాదశినాఁడేని వ్రతము నాచరించు నేని, అతఁడుత్తమదీపమును వెలిఁగించుటవలన విష్ణులోకము నొందును. అని యి ట్లొకమునీంద్రుఁడు పలుకఁగా వినుచున్న యొకఁడు మునికిఁ బ్రదక్షిణ నమస్కారములు గావించి, పాపములఁ బోకార్చు సరస్వతీనదికిఁ బోయి, కార్తికమాసమున త్రయోదశీ చతుర్దశీ పౌర్ణిమలందు, (మూఁడు దినములందును); నట స్నానము నాచరించి యాపుణ్యముచేతనే జ్ఞానము నొంది, యేటేటను కార్తిక వ్రతము నాచరించి యాపుణ్యప్రభావముచేత విష్ణుసాయుజ్యము నొందెను. కావున నృపాలా! విష్ణుభక్తుఁడగు నెవఁడు కార్తికమాసమున శుక్లపక్షద్వాదశినాఁడు స్నాన దాన తర్పణములను దీపమాలార్పణమును గావించునో, అట్టివాఁడు సకలపాపములనుండి విముక్తుఁడై వైకుంఠము నొందును. అని వసిష్ఠమునీంద్రుఁడు జనకనృపాలునితోఁ జెప్పెను.

నేటి తెలుగులో “ఈ విధంగా కార్తీక వ్రతాన్ని ఎవడు భక్తితో ఆచరించి, నక్తవ్రతాన్ని పాటిస్తాడో, ఓ నృపాలేంద్రా! అతడికి కలిగే పుణ్యఫలాన్ని విను. ఆ నక్తవ్రతాన్ని ఆచరించినవాడు వేలకొద్దీ అశ్వమేధ యాగాలను, వేలకొద్దీ అగ్నిష్టోమాలను, వేలకొద్దీ వాజపేయాలను చేసినంత ఫలాన్ని పొందుతాడు. దీనికి సందేహం లేదు. ఈ ప్రకారంగా ఎవడు కార్తీక మాసమంతా నక్తవ్రతాన్ని ఆచరిస్తాడో, అతడి సకల పాపాలు సమూలంగా నశిస్తాయని నారదుడు మొదలైన మహర్షులు చెప్పారు. మాసవ్రతం మానవులకు సకల పాపాలను పోగొట్టి సకల మహాపుణ్యాలను ఇచ్చేది. దీనికి సందేహం లేదు. ఎవడు కార్తీక చతుర్దశి నాడు పితృదేవతలను ఉద్దేశించి, భక్తితో ఒక్క బ్రాహ్మణుడికైనా భోజనం పెడతాడో, వాడి పితరులందరూ తృప్తి పొందుతారు. ఓ నృపాలా! కార్తీక శుద్ధ చతుర్దశి నాడు పితృభక్తి గల పుత్రుడు పితరులను ఉద్దేశించి తిలలతో తర్పణం చేస్తే, పితృలోకంలో ఉన్న వాడి పితరులందరూ తృప్తి పొందుతారు. అలాగే ఆ చతుర్దశి నాడు ఎవడైనా ఫలదానం చేస్తే అతడి సంతతి ఎన్నటికీ విచ్ఛిన్నం కాదు. ఈ విషయంలో సందేహం ఏదీ లేదు. ఎవడైనా కార్తీక చతుర్దశి నాడు ఉపవాసం చేసి శంకరుడిని ఆరాధించి తిలదానం చేస్తే, వాడు సాక్షాత్తు కైలాసపతియే అవుతాడు. సకల పాపాలను పోగొట్టేది, పుణ్యాన్ని ఇచ్చేది అయిన కార్తీక వ్రతాన్ని ఎవడు ఆచరిస్తాడో, అతడు పాపాలన్నింటి నుండి తొలగి మోక్షాన్ని పొందుతాడు. పరమ పవిత్రమైన ఈ అధ్యాయాన్ని విన్నవాడికి పాపాలన్నీ నిస్సంశయంగా నశిస్తాయి. ఏ మనుజాధముడు కార్తీక వ్రతాన్ని ఆచరించడో వాడు నూరు జన్మలు అన్ని నీచ యోనులలో పుట్టి, ఆ తర్వాత రెండు వందల నక్క జన్మలు, మూడు వందల వరాహ జన్మలు, నాలుగు వందల కుక్క జన్మలు, ఐదు వందల పిల్లి జన్మలు, ఆరు వందల ఎలుక జన్మలు పుడతాడు. ‘ప్రారబ్ధ పుణ్యఫలాన్ని చెబుతాను విను. కార్తీక వ్రతం ఆచరించేవాడు పదిహేను జన్మల ముందే ఆ పుణ్య ప్రభావం వల్ల తన కోసం వత్తులను చేర్చుకుంటాడు. మరుజన్మలో జ్వాల, వత్తుల సంయోగం కలుగుతుంది. కార్తీక ద్వాదశి నాడు ఇతడి పుణ్యగృహంలో విష్ణువు ఎదుట గొప్ప జ్వాల కలుగుతుంది. అప్పుడు అతడు ఆ జన్మ చివరన దేహాన్ని విడిచి దివ్య శరీరధారియై విష్ణులోకాన్ని పొందుతాడు. ఇదే పూర్వజన్మలలోని వ్యాపారమని చెప్పాను. కార్తీక మాసమంతా వ్రతాన్ని ఆచరించలేనివాడు ద్వాదశి నాడైనా వ్రతాన్ని ఆచరిస్తే, అతడు ఉత్తమ దీపాన్ని వెలిగించడం వల్ల విష్ణులోకాన్ని పొందుతాడు’ అని ఇలా ఒక మునీంద్రుడు చెప్పాడు. అది వింటున్న ఒకడు ఆ మునికి ప్రదక్షిణ నమస్కారాలు చేసి, పాపాలను పోగొట్టే సరస్వతీ నదికి వెళ్లాడు. కార్తీక మాసంలో త్రయోదశి, చతుర్దశి, పౌర్ణిమలలో (మూడు దినాలలోను) అక్కడ స్నానం ఆచరించి, ఆ పుణ్యం చేతనే జ్ఞానాన్ని పొందాడు. ఆపై ఏటా కార్తీక వ్రతాన్ని ఆచరించి, ఆ పుణ్య ప్రభావం చేత విష్ణుసాయుజ్యాన్ని (విష్ణువులో ఐక్యమయ్యే స్థితిని) పొందాడు. కాబట్టి నృపాలా! విష్ణుభక్తుడైన ఎవడు కార్తీక మాసంలో శుక్లపక్ష ద్వాదశి నాడు స్నాన, దాన, తర్పణాలను, దీపమాలార్పణను చేస్తాడో, అటువంటివాడు సకల పాపాల నుండి విముక్తుడై వైకుంఠాన్ని పొందుతాడు” అని వసిష్ఠ మునీంద్రుడు జనక నృపాలుడితో చెప్పాడు.

ఇది శ్రీస్కాందపురాణాంతర్గత కార్తికమాహాత్మ్యమందలి పదునాలుగవ యధ్యాయము.

Back to top